|
İstanbul
YÜZÖLÇÜMÜ: 5.712 km²
NÜFUS:
7.309.190 (1990)
IL
TRAFIK NO: 34
ILÇELER:
Adalar, Bakirköy, Besiktas, Beykoz,
Beyoglu, Eminönü, Eyüb, Fatih, Gazi
Osman Pasa, Kadiköy, Kâgithane, Kartal,
Küçükçekmece, Pendik, Sariyer, Sisli,
Ümraniye, Üsküdar, Zeytinburnu,
Büyükçekmece, Çatalca, Silivri, Sile,
Avcilar, Bagcilar, Bahçelievler,
Bayrampasa, Esenler, Güngören, Maltepe,
Sultanbeyli, Tuzla.
ILGI
ÇEKICI YERLER: Silivri, Kumburgaz,
Istanbul Bogazi, Kumköy (Kilyos), Sile,
Adalar, Belgrad Ormani, Abrahan Pasa
Korusu, Emirgân Korusu, Yildiz Parki,
Çamlica Tepesi ve Gülhane Parki,  Tuzla
Içmeleri, Istanbul Surlari, Bozdogan
(Valens), Sukemeri, Binbirdirek ve
Yerebatan Sarniçlari, Ayasofya, Aya
Irini, eskiden kilise olan Bodrum, Fenari
Isa, Fethiye, Imrahor, Kalenderhane,
Kariye, Yeni Imaret ve Zeyrek Camileri,
Bukoleon ve Tekfur Saraylari, Çemberlitas,
Dikilitas, Yilanli Sütun, Kiztasi, Kiz
Kulesi, Galata Kulesi, Fatih, Bayezid,
Sultan Selim, Haseki Hürrem Sultan,
Süleymaniye, Sokullu Mehmed Pasa, Kiliç
Ali Pasa, Yeni Cami, Semsi Pasa, Sultan
Ahmed, Köprülü Mehmed Pasa, Çorlulu
Ali Pasa, Amcazade Hüseyin Pasa, Laleli
ve Damat Ibrahim Pasa Külliyeleri,
Rüstem Pasa ve Gazanfer Aga Medreseleri,
Anadolu ve Rumeli Hisarlari, Maglova
Kemeri, III. Ahmed ve Alman Çesmeleri,
Topkapi, Dolmabahçe, Beylerbeyi, Çiragan
ve Yildiz Saraylari, Sale, Malta ve Çadir
Köskleri, Aynalikavak, Küçüksu
(Göksu),  Tophane
ve Ihlamur Kasirlari, Eyüb Sultan, Firuz
Aga, Sinan Pasa, Nuriosmaniye,
Beylerbeyi, Selimiye, Musretiye, Dolmabahçe,
Ortaköy, Pertevniyan Valide Sultan ve
Cerrah Pasa Camileri, Kapali Çarsi,
Misir Çarsisi, Simkeshane, Büyük
Valide, Balkapani, Vezir, Cebeci ve
Çuhaci Hanlari, Silivri, Büyükçekmece,
Küçükçekmece, Çobançesme,
Haramidere ve Bostanci Köprüleri,
Dolmabahçe Saat Kulesi, Köprülü,
Süleymaniye, Nuruosmaniye ve Belediye
Kütüphaneleri, Istanbul Arkeoloji,
Istanbul Topkapi Sarayi, Istanbul Türk
ve Islam Eserleri, Divan Edebiyati,
Istanbul Resim ve Heykel, Arasta Mozaik,
Ayasofya, Yerebatan Sarayi, Türk Yazi
Sanatlari, Askeri, Deniz, Tanzimat,
Asihan (Edebiyat-i Cedide) ve Sisli Atatürk
Müzeleri.
Kamplar
Ataköy
Mocamp
Ataköy / Istanbul
Tel: (212) 559 60 14
Londra
Camping
Bakirköy / Istanbul
Tel: (212) 560 42 00
Mistik
Camping
Kilyos / Istanbul
Tel: (212) 201 10 77
Turban
Kilyos
Kilyos / Istanbul
Tel: (212) 201 14 80
Akkaya
Camping
Sile / Istanbul
Tel: (216) 727 70 10
Kumbaba
Camping
Sile / Istanbul
Tel: (216) 711 50 38
Fener
Camping
Sile / Istanbul
Tel: (216) 711 28 24
Imren
Camping
Sile / Istanbul
Tel: (216) 727 72 08
Il
Kültür Müdürlügü
Tel:
(212) 518 18 03 - 04
Faks: (212) 518 12 79
 Kültür Merkezleri
AKM
Opera, bale, tiyatro gibi
etkinliklere yönelik 1.307 kisilik
çok amaçli Salon
Toplanti, konferans gibi etkinliklere
yönelik 502 kisilik 2. Salon
1200 m²'lik Sergi Salonu
Yazisma Adresi: Istanbul AKM Müdürlügü
Taksim - Istanbul
Tel: (212) 251 56 00
Faks: (212) 243 32 61
Orkestra
ve Korolar
Istanbul
Devlet Senfoni Orkestrasi
Müdür: Türkmen Güner
Adres: Atatürk Kültür Merkezi
Taksim - Istanbul
Tel: (0 212) 243 10 68
Faks: (0 212) 251 05 07
Istanbul
Devlet Modern Folk Müzigi Toplulugu
Genel Yönetmen: Ferhat Livaneli
Adres: Atatürk Kültür Merkezi
Taksim - Istanbul
Tel: (0 212) 243 10 68
Faks: (0 212) 251 05 07
Istanbul
Devlet Klasik Türk Müzigi Korosu Müdürlügü
Adres: Atatürk Kültür Merkezi
Taksim - Istanbul
Koro Tel: (0 212) 243 61 65
Istanbul
Tarihi Türk Müzigi Toplulugu Müdürlügü
Adres: Altunizade Ord.
Prof. Fahrettin Kerim Gökay Cad.
No:54 Üsküdar - Istanbul
Topluluk Tel: (0 216) 339 24 69 - 325
54 62
Istanbul
Devlet Türk Müzigi Toplulugu Müdürlügü
Adres: Yildiz Sarayi - Kaskat Odasi
Besiktas - Istanbul
Topluluk Tel: (0 212) 225 99 54
Devlet
Güzel Sanatlar Galerisi Müdürlügü
Istiklal
Cad. No:209/49
Beyoglu - Istanbul
Tel: (0 212) 243 30 53
Faks: (0 212) 518 12 79
Müzeler
Arkeoloji
Müzesi
Adres: Osman Hamdi Bey Yokusu Gülhane
- Istanbul
Tel: (212) 520 77 40
Faks: (212) 527 43 00
Ayasofya
Müzesi
Adres: Sultanahmet Meydani - Istanbul
Tel: (212) 528 45 00
Fax: (212) 512 54 74
I.Mahmud Kütüphanesi Hakkinda
Divan
Edebiyati Müzesi -
Adres: Galipdede Cad. 15 Beyoglu -
Istanbul
Tel: (212) 245 41 41
Kariye
Müzesi -
Adres: Edirnekapi - Istanbul
Tel: (212) 523 30 09
Mozaik
Müzesi
Adres: Sultanahmet Arastasi -
Istanbul
Tel: (212) 511 97 00
Rumeli
Hisari Müzesi
Adres: Yahya Kemal Cad. No:42 Hisarönü
- Istanbul
Tel: (212) 263 53 05
Anadolu
Hisari Müzesi
Adres: Beykoz - Istanbul
Tel: (212) 263 53 05
Türbeler
Müzesi
Adres: Atmeydani Sultanahmet -
Istanbul
Tel: (212) 517 05 44
Türk-Islâm
Eserleri Müzesi-
Adres: Ibrahim Pasa Sarayi
Sultanahmet - Istanbul
Tel: (212) 518 18 05
Faks: (212) 518 18 07
Topkapi
Sarayi Müzesi -
Adres: Sarayiçi Sultanahmet -
Istanbul
Tel: (212) 522 44 22
Fax: (212) 522 44 22
Yildiz
Sarayi Müzesi
Adres: Besiktas - Istanbul
Tel: (212) 258 30 80
Faks: (212) 258 30 85
Tekel
Müzesi
Tekfur Sarayi
Aya Irini Aniti (St. Irene)
Imrahor Aniti (Ilyas Bey Camii)
St. Studios Manastiri Hagios Ionnes
Prodromos Bazilikasi
Saraylar
Aynalikavak
Kasri
Beylerbeyi Sarayi
Dolmabahçe Sarayi
Filizi Kösk
Florya Atatürk Köskü
Hereke Ipekli Dokuma ve Hali Fabr
Ihlamur Kasirlari
Küçüksu Sarayi
Maslak Kasirlari
Yildiz Porselen Fabrikasi
Yildiz Sarayi
Önemli
Günler
Önemli
Haftalar:
Ilkögretim Haftasi
Istanbul
Okullarin Açildigi Ilk Hafta
Sakatlar Haftasi
Istanbul
10-16 Mayis
Müzeler Haftasi
Istanbul
18-24 Mayis
Ahilik Kültür Haftasi
Istanbul
Ekim Ayinin 2. Haftasi
Orman Haftasi ve Agaç Bayrami
Istanbul
3-7 Nisan
Veremle Savas Haftasi
Istanbul
Ocak Ayinin Ilk Haftasi
Trafik Haftasi
Istanbul
Mayis Ayinin Ilk Cumartesi Günü Baslar
Hemsirelik Haftasi
Istanbul
12-18 Mayis
Saglik Haftasi
Istanbul
7-13 Nisan
Kütüphane Haftasi
Istanbul
Mart Ayinin Son Haftasi
Kanser Haftasi
Istanbul
1-7 Nisan
Arastirma ve Yerli Mallari Haftasi
Istanbul
12-18 Aralik
Enerji Tasarruf Haftasi
Istanbul
11-17 Aralik
Yesilay Haftasi
Istanbul
1-8 Mart
Turizm Haftasi
Istanbul
Mart Ayinin 3. Pazartesi Günü
Mahalli Kutlama Günleri:
Deniz Sehitlerini Anma Günü
Istanbul
4 Nisan
Ilk Belediye Baskani Hizir Beyi Anma
Günü
Istanbul
30 Mayis
Polis Günü
Istanbul
10 Nisan
Hava Sehitlerini Anma Günü
Istanbul
15 Mayis
Maresal Fevzi Çakmak'i Anma Günü
Istanbul
10 Nisan
Hürriyet Sehitlerini Anma Günü
Istanbul
23 Temmuz
Dünya Çocuk Günü
Istanbul
Ekim Ayinin Ilk Pazartesi Günü
Preveze Zaferi ve Barboros Günü
Istanbul
27 Eylül
Kurtulus Günleri:
Istanbul'un Fethi
Istanbul
29 Mayis
Istanbul'un Kurtulusu
Istanbul
6 Ekim
Önemli Haftalar:
Insan Haklari Haftasi
Istanbul
10 Aralik
Kizilay Haftasi
Istanbul
29 Ekim-Kasim
Festivaller:
Istanbul Festivali
Istanbul
25 Haziran-20 Temmuz
Ataköy Folklor Festivali
Ataköy
5-11 Ekim
Uluslararasi Yesilköy Halk Danslari
Festivali
Yesilköy
6-11 Temmuz
Senlikler:
Fatih Senlikleri
Istanbul
29 Mayis
Kültür Senlikleri
Istanbul
14-15 Temmuz
Geleneksel Sile Bezi Senligi
Istanbul
26-28 Temmuz
1. Istanbul Kukla Senligi
Istanbul
12-18 Mayis
Uluslararasi Kartal Kültür ve Sanat
Senligi
Kartal
1-9 Temmuz
Marmara Folklor Senligi
Istanbul
1-7 Haziran
Gülhane Senligi
Istanbul
1 Mayis-30 Agustos
Denizcilik ve Kabotaj Bayrami
Istanbul
1 Temmuz
Fuarlar:
Kitap Fuari
Istanbul
4-12 Kasim
Uluslararasi Antika ve Sanat Fuari
Istanbul
27 Ekim- 5 Kasim
Türkiye'nin
Saheserlerinden Biri Olarak Istanbul
Byzantion kentinin akropolü, bugün
Topkapi Sarayi'nin bulundugu yerdeydi.
Agorasi ise Ayasofya'nin bulundugu
alandaydi. IS 196'da Marmara'ya dogru
setlerle alçalan bir düzlükte,
sonradan Atmeydani diye anilan yerde bir
hipodrum yapildi. Kent surlari sarayin
hemen disindan geçiyordu. I.
Constantinus döneminde kentte önemli
bayindirlik çalismalari yapilirken eski
kent surlari yiktirilarak daha genis bir
alani kusatan yeni surlar yapildi. Daha
sonraki dönemlerde de gelismesini sürdüren
kent bu surlarin disina tasmisti. Bunun
üzerine Imparator II. Theodosius bugüne
ulasan Istanbul surlarinin bir bölümünü
yaptirdi. Bu dönemde surlarin çevreledigi
kapali alanin Haliç'e ve Marmara'ya
bakan yamaçlarinda konutlar; Sirkeci
çevresinde ticaret kuruluslari;
Sarayburnu, Beyazit, Aksaray, Cerrahpasa,
Yedikule'de yönetsel, dinsel ve ticari
merkezler yogunluktaydi. Ayrica Haliç'in
karsi kiyisinda Galata'da bir dis
yerlesim yeri olusmustu. Sykai (Sycae)
adi verilen bu yerlesim yerinde
oturanlarin çogunlugunu Venedikliler ile
Cenevizliler olusturmaktaydi. Daha
sonraki surlarla çevrilen bu yerlesim
yeri, zengin bir ticaret merkezi oldu.
Haliç'te ilk köprü Ayvansaray-Kasimpasa
arasinda Skyai ile ulasimi saglamak için
Jüstinyen tarafindan yaptirilmistir.
13.yüzyilda Cenevizli tüccarlarin yönetimine
verilen Galata yüzyilar boyunca
ticaretteki önemini korumustur. 5. yüzyilda
kent 100 bini bulan nüfusuyla dünyanin
sayili büyük kentlerinden biriydi. 14.
yüzyila gelindiginde Konstantinopolis,
sinirlari çok daralmis bir
imparatorlugun yönetsel merkeziydi ve
halki daha çok tarimla ugrasiyordu.
Osmanlilar tarafindan alindiginda 50 bin
kadar olan nüfusu, Rumeli ve Anadolu'dan
getirilen Müslüman ve Müslüman
olmayan halkin yerlestirilmesi ile 100
bini asti. Müslüman'larin büyük
bölümü bu dönemde eski kentin bulundugu
yarimadanin disinda yasiyordu. Osmanli döneminde
kentin nüfusu daha da artti ve kentsel
alan giderek gelisti. Skyai de sur disina
tasarak Pera (bugün Galatasaray)
yönüne dogru büyüdü. 
19. yüzyilda Galata önemli gelismeler gösterdi.
Bu kesim, ticaret merkezleri olma özelligini
korurken yabanci elçiliklerin yerlestigi
ve gene yabanci banker, komisyoncu, banka
ve sigorta sirketlerinin yogunlastigi,
bunun yani sira eglence yerlerinin
bulundugu bir Avrupa kenti görünümünü
kazanmaya basladi. Osmanli padisahlarinin
Topkapi Sarayi'ndan çikarak Galata
yakinindaki Dolmabahçe Sarayi'na
tasinmalari da bu yüzyila rastlar. Daha
sonra bu kesimde ve Bogaziçi'nde baska
saraylar da yapildi. Bu sirada Kadiköy
ve Üsküdar yörelerinde de yeni yerlesme
alanlari kuruldu. Ilk önemli sanayi
kurulusu olan Feshane'nin Haliç'te isletmeye
açildigi 19. yüzyilda kent demiryolu,
tramvay, tünel gibi kent içi ve kent disi
ulasim olanaklarina kavustu. Bir yandan
liman, Çagdas bir duruma getirilirken
öte yandan, Bogaziçi'nde vapur
seferleri baslatildi. Izmit ve Edirne'yle
demiryolu baglantisi kurulan kentin yakin
çevresiyle ulasimini saglamak amaciyla
banliyö seferleri düzenlendi. Haliç'in
iki yakasini birlestiren köprüler de bu
yüzyilda yapildi. Istanbul Belediyesi
1854'te kuruldu. Istanbul'daki hizli
kentlesme göz önünde tutularak
Cumhuriyet döneminde birkaç kez kent
planlamasi yapildi. Bu planlara göre
Haliç çevresi ile Bogaziçi sanayi
olarak ayrilinca 1940 sonlarindan
baslayarak bu alanlar fabrika ve
isyerleriyle doldu. 1950'lerde Türkiye
çapinda baslayan büyük kentlere yerlesme
hareketlerinin yani, sira Balkan
ülkelerinden gelen göçler sonucunda bu
sanayi alanlarinin çevresi birçok
gecekondu mahallesiyle doldu. Ayni durum
Kadiköy yakasinda Maltepe, Kartal ve
Pendik yörelerinde de yasandi. 
Sanayi ve yerlesme alanlarinin
yayginlasmasi Istanbul'un görünümünü
son 30 yilda büyük ölçüde degistirdi.
Nüfusun hizla artmasi ve yerlesme
alanlari sinirlarinin kisa zamanda
degisime ugramasi nedeniyle birçok yeni
ilçe kurma zorunlulugu ortaya çikti.
Yogun bir ticaret merkezi durumuna
gelmesi ve konut alani olma niteligini
yitirmesi sonucunda gece ve gündüz
nüfuslari arasinda inanilmasi güç
farklar olan Merkez ilçe yönetim açisindan
özelligini yitirdi. Bu nedenle günümüzde
Ankara ve Izmir'de oldugu gibi
Istanbul'da da Merkez ilçe yoktur.
Istanbul'daki baslica egitim ve kültür
kurumlari Bogaziçi, Istanbul, Istanbul
Teknik, Marmara, Mimar Sinan ve Yildiz
Üniversiteleridir. Uluslararasi çapta
bir kültür merkezi olan Istanbul'da her
yil festival ve sinema senligi düzenlenir
ve konserler verilir. Kent içi ulasimda
Türkiye'nin ve hatta dünyanin bazi
kentlerinde uygulanan "dolmus"
tipi tasimaciligin besigi de
Istanbul'dur.
|
